Corridors voor vrachtvervoer

Het vlot vervoer van goederen is een aanzienlijke economische uitdaging voor België. De kosten ingevolge files en de milieu-uitdagingen maken dat het goederenverkeer door andere vervoersmiddelen dan het vervoer over de weg zal moeten worden opgevangen.

De modal shift van het wegvervoer naar het vervoer per spoor vereist performante oplossingen die de vereenvoudiging en optimalisering van het spoorverkeer op de infrastructuur bundelen.

Het concurrentievermogen van het goederenvervoer per spoor veilig stellen

Met de liberalisering van het goederenvervoer per spoor in 2007, is de oprichting van een eengemaakte markt voor het Europese goederenvervoer per spoor al snel een noodzaak geworden om een modal shift te garanderen: de toegangs- en exploitatiekosten voor goederentreinen moeten concurrentieel zijn om te kunnen wedijveren met de andere vervoersmodi.

De versterking van het concurrentievermogen van de goederentreinen door de oprichting van corridors voor goederenvervoer per spoor is een van de methoden die sinds 2010 op Europees niveau werden ingezet.

Goederencorridors voor een spoorvervoer zonder grenzen

In 2010 werd Verordening (EU) nr. 913/2010 inzake het Europese spoorwegnet voor concurrerend goederenvervoer goedgekeurd. De verordening moet de coördinatie en vereenvoudiging van de spoorwegoperaties op de strategische economische assen bevorderen en stelt de Europese spoorwegcorridors voor goederenvervoer in.

Een goederencorridor of Rail Freight Corridor (RFC) is het geheel van nationale of internationale spoorlijnen die het grondgebied van de lidstaten van de Europese Unie doorkruisen en twee of meer terminals langs een hoofdroute verbinden. Deze spoorlijnen kunnen ook verbindingen tussen lidstaten betreffen en derde Europese landen.

De corridors voor goederenvervoer garanderen de continuïteit van het internationaal verkeer van goederentreinen op de strategische Europese spoorwegassen. Met de corridors streeft men naar een beter gebruik van de spoorweginfrastructuren dankzij een coördinatie van: de werken uitgevoerd door de infrastructuurbeheerders van de verschillende staten op de lijnen die in een RFC zijn opgenomen, de infrastructuurinvesteringen en de toekenning van capaciteit op de lijnen.

Een enig loket om Europa te doorkruisen

Om de exploitatie van de goederentreinen te vergemakkelijken en te vereenvoudigen, werd een enig loket (Corridor One-Stop shop - C-OSS) belast met de centralisering van aanvragen van treinpaden van de spoorwegondernemingen of van kandidaten die internationale goederentreinen willen laten rijden op een RFC-reisweg. Het loket zal vervolgens proberen om de aanvraag, rekening houdend met de op deze reisweg beschikbare capaciteit, te beantwoorden. Dit vereist een coördinatie tussen de infrastructuurbeheerders die verplicht zijn om performante en ter hoogte van de grenzen geharmoniseerde internationale treinpaden aan te bieden.

België in het hart van de drie goederencorridors

In 2019 zijn door de Europese verordening 913/2010 en de opeenvolgende wijzigingen ervan inmiddels 11 corridors voor goederenvervoer per spoor aangelegd. De schematische kaart van de goederencorridors is beschikbaar op de website van RailNetEurope (link naar http://www.rne.eu/rneinhalt/uploads/Rail-Freight-Corridors-RFCs-Map-Printable-version.jpg).

Drie van deze corridors doorkruisen België:

  • De RFC Rijn–Alpen (Zeebrugge / Antwerpen / Amsterdam / Vlissingen / Rotterdam / Duisburg / Bazel / Milaan / Genua);
  • De RFC Noordzee-Middellandse Zee (Glasgow / Edinburgh / Southampton / Felixstowe / Londen / Duinkerke / Rijsel / Luik / Parijs / Amsterdam / Rotterdam / Zeebrugge / Antwerpen / Luxemburg / Metz / Dijon / Lyon / Bazel / Genève / Marseille);
  • De RFC Noordzee-Oostzee (Wilhelmshaven / Bremerhaven / Hamburg / Amsterdam / Rotterdam / Zeebrugge / Antwerpen / Aken / Hannover / Berlijn / Warschau / Terespol (grens Polen - Wit-Rusland) / Kaunas / Riga / Tallinn / Falkenberg / Praag / Wroclaw / Katowice / Medyka (grens Polen – Oekraïne).

Een actief beheer

Elk van deze corridors wordt beheerd door een raad van bestuur, een beheersraad en een permanent team.

De FOD Mobiliteit en Vervoer vertegenwoordigt België in de raad van bestuur van elke corridor die België doorkruist. In deze raad van bestuur leggen België en de andere lidstaten bij de RFC de oriënteringen van de corridor vast en, verenigd in een beheersraad, houden zij toezicht op het door de infrastructuurbeheerders van de lidstaten bij de RFC uitgevoerde werk. Infrabel vertegenwoordigt het Belgische spoorwegnet in de beheersraad. Dit werk heeft betrekking op de verbetering van de interoperabiliteit en de operationele kwaliteit van de corridors. De raad van bestuur ondersteunt de beheersraad. Elk van deze raden van bestuur komt gemiddeld viermaal per jaar samen.

De FOD Mobiliteit en Vervoer neemt ook deel aan de adviesraden van de spoorwegondernemingen en terminals opgericht door elk van de corridors waar hij deel van uitmaakt. Deze adviesraden komen tweemaal per jaar samen om hun prioriteiten aan de leden van de corridors kenbaar te maken.

Meer weten?

Meer informatie vindt u op: