Het Belgische scheepvaartwegennet en zijn beheerders

Het Belgische scheepvaartwegennet is 1532 km lang. Het kan globaal worden ingedeeld als volgt:

  • drie grote Noord-Zuid-assen die de industriegebieden met de havens verbinden:
    • de as Antwerpen-Liège, via het Albertkanaal;
    • de as Antwerpen-Brussel-Charleroi, via de Zeeschelde, het Zeekanaal en het kanaal Brussel-Charleroi;
    • en de as Antwerpen-Gent-Borinage, via de Schelde en het kanaal Nimy-Blaton-Péronnes;
  • en twee grote Oost-West-assen:
    • de noordelijke, die de havens van de kust, Gent en Antwerpen met de haven van Liège verbindt;
    • en de zuidelijke, die Dunkerque met Liège verbindt via Lille, Mons en Namur en op Belgisch grondgebied gevormd wordt door het kanaal Nimy-Blaton-Péronnes, het Centrumkanaal, de Samber en de Maas.

De scheepvaartwegen worden in het noorden van het land door het Vlaams Gewest beheerd en in het zuiden door het Waals Gewest. Het Brussels Hoofdstedelijk Gewest beheert 14 km, vanaf de sluis te Anderlecht op het kanaal van Charleroi naar Brussel tot de brug te Vilvoorde op het kanaal van Brussel naar de Schelde. Het waterwegennet van het Vlaams Gewest wordt echter beheerd door afzonderlijke instanties.

De gewesten zijn bevoegd voor het beheer van de scheepvaartwegen: scheepvaarturen, bedieningsuren van kunstwerken, vakken voor het varen met grote snelheid voor de pleziervaart, uitreiking van vergunningen voor het rijden met een voertuig op de jaagpaden, plaatsen waar het stilliggen van vaartuigen toegelaten is, berichten aan de schipperij, watersportevenementen, onderhoud en herstelling van kunstwerken, scheepvaartstremming, enz.